Het verhuizen van kinetische kunstwerken met bewegende delen
Kinetische kunstwerken met bewegende delen zijn prachtig, maar verhuizen is een heel ander verhaal.
Je kunt ze niet zomaar in een doos stoppen en hopen dat het goedkomt. Deze sculpturen reageren op wind, licht en zelfs trillingen.
Elk onderdeel beweegt, draait of zwaait. Daarom vraagt verhuizen om precisie, planning en kennis van materialen. Of het nu gaat om een roestvrijstalen werk in de openbare ruimte of een fragiel mechanisme in een museum, de aanpak moet kloppen. White-glove service is hier geen luxe, maar noodzaak. Wij werken dagelijks met deze uitdagingen en weten wat er speelt.
George Rickey Two Turning Vertical Rectangles (1971)
George Rickey (1907-2002) maakte sculpturen die leven door beweging. Zijn werk Two Turning Vertical Rectangles uit 1971 is een iconisch voorbeeld.
Twee roestvrijstalen vlakken draaien soepel om hun as, aangedreven door wind. Het materiaal is robuust, maar de beweging is delicaat.
Elk scharnier, elke lager moet perfect zijn afgesteld. Een verkeerde behandeling kan de balans verstoren. Rickey’s werken staan op prominente plekken, zoals in Rotterdam.
Kinetische sculptuur van George Rickey teruggekeerd op het Binnenwegplein
Ze zijn onderdeel van de stadscultuur, maar ook kwetsbaar voor veranderingen in de omgeving. Deze sculptuur heeft een geschiedenis in Rotterdam.
Geplaatst op 7 mei 1971, verdween hij in 2012 voor een herinrichting. In april 2015 keerde hij tijdelijk terug, en op 8 september 2020 was hij definitief weer op zijn plek. Tijdens de afwezigheid is er veel gebeurd. De bestrating werd verhoogd, waardoor het laagste punt van de panelen op 2,11 meter boven de grond kwam.
Dat is net onder de veiligheidsnorm voor publieke ruimtes. De oplossing? Een verhoging van de sokkel met 55 cm en een nieuwe fundering.
Two Turning Vertical Rectangles (1969)
Zo blijft het werk veilig en zichtbaar. Bij verhuizen denken we altijd vooruit: wat verandert er in de omgeving? Er bestaat ook een eerdere versie uit 1969.
Dit werk is kleiner van schaal, maar hetzelfde principe geldt: roestvrijstalen vlakken die reageren op de wind. Soms wordt een schaalmodel tentoongesteld, zoals in Museum Boijmans Van Beuningen in 1969.
Zo’n model helpt bij planning en restauratie. Voor verhuizen is het handig om eerst een proefopstelling te maken. We testen de beweging, de stabiliteit en de veiligheid.
Als er nieuwe hoogbouw in de buurt komt, controleren we de windturbulentie. Een fout die we vaak zien: vergeten te testen hoe wind tussen gebouwen raast. Dat kan de sculptuur beschadigen.
Keep Moving: Conserving Kinetic Art
Het boek Keep Moving: Conserving Kinetic Art (2019) van J. Paul Getty Trust is een must voor iedereen die met deze kunstwerken werkt.
Het beschrijft hoe je kinetische kunst bewaart en verplaatst. Belangrijkste les: beweging is onderdeel van het werk. Je kunt het niet uitzetten tijdens transport. Mocht er onverhoopt schade aan een kunstwerk tijdens de verhuizing ontstaan, dan is een zorgvuldige afhandeling essentieel.
Daarom gebruiken we speciale verpakkingen die schokken absorberen maar de beweging vrijlaten.
We werken met materialen zoals schuim op maat, stofvrije hoezen en stabiele transportkisten. Bij turn-key verhuizingen regelen we alles: van demontage tot installatie op de nieuwe locatie. Zo’n aanpak kost tussen de €5.000 en €15.000, afhankelijk van de grootte en complexiteit. Veiligheid is key bij het verhuizen van een moderne kunstcollectie.
Veiligheidsnormen en aanpassingen
De minimumhoogte van 2,11 meter is een kritieke norm voor publieke ruimtes. Als de vloer verandert, moet je de sokkel aanpassen.
In Rotterdam deden we dat met een verhoging van 55 cm. Ook fundering vernieuwen is essentieel. Bij verhuizen naar een nieuwe locatie testen we altijd de windval.
Gebruik anemometers om windsnelheid te meten. Zorg dat de sculptuur niet te veel beweegt bij sterke wind.
Voorkom dat delen losraken of botsen. Onze white-glove service omvat deze tests. Kosten voor een veiligheidscheck liggen rond de €800 tot €1.500. Liever voorkomen dan genezen.
Praktische tips voor verhuizen van kinetische kunst
Begin altijd met een inspectie. Bekijk elk bewegend onderdeel, elk scharnier en elke lager.
Maak foto’s van de huidige staat. Demontage gebeurt alleen als het echt nodig is.
- Test altijd de windwerking op de nieuwe plek.
- Gebruik op maat gemaakte verpakkingen voor bewegende delen.
- Houd rekening met veranderingen in de omgeving, zoals nieuwbouw.
- Kies voor een turn-key service om stress te verminderen.
Bij Rickey-werken proberen we transport zonder demontage, met speciale steunen. Gebruik een verhuislift of kraan voor zware stukken. Ons team is getraind in art handling en werkt met premium materiaal.
Denk aan opslag in klimaatgecontroleerde ruimtes, vanaf €150 per maand. Voor seniorenverhuizingen combineren we zorg met precisie: kunst en emotie gaan hand in hand. Met deze aanpak blijft elke kinetische sculptuur veilig en vitaal. Of het nu gaat om een werk van Rickey of een ander kunstenaar, wij zorgen dat het beweegt zoals het hoort. Ontdek waarom onze gespecialiseerde art handling essentieel is voor uw collectie. Neem contact op voor een offerte op maat.